Hoorn
Herdenkingen in huizen, winkels en scholen die de gevolgen van de Tweede Wereldoorlog invoelbaar maken.
2 mei 2026
Open Joodse Huizen
Huizen van Verzet
Familie Trompetter
Samen met zijn zakenpartner had de Joodse David Trompetter een handel in wol en huiden, de N.V. Hollandsche Huiden- en Wolhandel en Vellenblooterij. Deze was gevestigd op Varkensmarkt 9, de huidige Dubbele Buurt.
Op 20 april 1942 werden David en zijn tweede echtgenote Louisa samen met veertien andere Joodse stadsgenoten gedwongen om naar Amsterdam te verhuizen. Daar werd het echtpaar tijdens een grote razzia op 26 mei 1943 van huis gehaald en naar Kamp Westerbork overgebracht. Na een verblijf van een aantal dagen, werden David en Louisa naar Sobibor gedeporteerd, waar zij op 4 juni meteen na aankomst in de gaskamers werden vermoord.Davids dochter Regina overleefde de oorlog door met haar man Louis van Kleef en dochter Jet onder te duiken. Op 2 mei vertelt hun kleinzoon Thees Peereboom het verhaal van zijn familie.
Dubbele Buurt 9
Het Stadsziekenhuis
In 1921 werd Odile Moereels directrice van het Stadsziekenhuis aan het Hoornse Kerkplein. Tijdens de Duitse bezetting van Nederland zorgde haar leidinggevende positie ervoor dat zij de mogelijkheid had om mensen in nood te helpen.
Odile nam een aantal Joodse vrouwen aan als verpleegster, waardoor ze voor de bezetter onvindbaar waren. Op deze manier redde zij in ieder geval tien vrouwen het leven. Bij dreiging van een Duitse inval of inspectie van het ziekenhuis, verklaarde Odile een ziekenhuisbarak tot quarantainegebied, waarna ze de onderduikers daarin onderbracht. Ze wist, Duitsers zijn als de dood voor besmettelijke ziektes.Op 2 mei vertelt Odiles achterneef Robert van Venetië het heldhaftige verhaal van zijn beroemde oudtante in de binnentuin van het Dijklander Ziekenhuis.
Maelsonstraat 3
Verbonden in het verzet
Wim Pommerel was inspecteur van het Provinciaal Electriciteitsbedrijf van Noord-Holland en woonde in een dienstwoning aan de Geldelozeweg. Als verzetsman van het eerste uur was hij, net als zijn zoon Cor, nauw betrokken bij de aanleg van een groot netwerk van illegale telefoonverbindingen in Noord-Holland en zorgde hij ervoor dat radioluisterposten van illegale stroom werden voorzien. Bovendien was hij betrokken bij de illegale pers in West-Friesland.
Toen de Duitsers een Engelse spion hadden opgepakt, bleek deze een lijst bij zich te dragen met daarop Wims telefoonnummer. Dit zou hem uiteindelijk fataal worden. Op 10 februari 1945 werd hij in zijn dienstwoning gearresteerd. Een kleine twee maanden later volgde op 6 april zijn executie in de duinen bij Overveen. Wim werd slechts 51 jaar.Op 2 mei zal Wims kleinzoon en naamgenoot het verhaal van zijn grootvader vertellen.
Geldelozeweg 47
Programma 2 mei
Op verschillende adressen worden slachtoffers en overlevenden van de Tweede Wereldoorlog herdacht. Bijwonen is gratis.
Dubbele Buurt 9
Thees Peereboom vertelt het verhaal van zijn overgrootouders David en Louisa Trompetter, en over de onderduik van zijn grootouders Regina en Louis.
Deze locatie is niet rolstoeltoegankelijk
Drieboomlaan 69
In 1942 kregen Nel en Cees Woelders op het Amsterdamse Centraal Station een twee maanden oude baby in handen gedrukt door een wanhopige moeder. Het stel nam de kleine Flory Polak in huis. Zij werd hiermee de jongste onderduiker in Hoorn.
Deze locatie is niet rolstoeltoegankelijk
Merensstraat 78
Toen Dina Molenaar in Amsterdam bij haar Joodse kennissen Louis en Marianne Mok informeerde hoe het met hen ging, kreeg ze als antwoord: “Slecht”, vanwege de dreigende deportatie naar Kamp Westerbork. “Dan moesten jullie allemaal maar bij ons in Hoorn onderduiken”, zei Dina hierop. De vijfjarige Gerry Mok ging alvast met haar mee. Het was de laatste keer dat hij zijn ouders zag.
Deze locatie is niet rolstoeltoegankelijk
Johan Messchaertstraat 1
Toen het onderwijzersechtpaar Abraham en Elisabeth van den Berge het verzoek kreeg om onderduikers in huis te nemen, was hun antwoord meteen ja. Het pasgetrouwde Joodse echtpaar Nathan en Esther Smit kwam korte tijd later bij hen aan, eind 1943 gevolgd door de pasgeboren baby Loekie. In februari 1944 deden de Duitsers een inval in de woning.
Deze locatie is niet rolstoeltoegankelijk
Noorderstraat 12
Trien de Haan sloot zich tijdens de bezetting samen met haar man Bart en dochter Ellie aan bij het Marx-Lenin-Luxemburgfront. ‘Rooie Trien’ bracht onderduikers onder en regelde papieren voor personen die naar het buitenland wilden vluchten. Na haar arrestatie op 27 februari 1942 kwam ze in het vrouwenconcentratiekamp Ravensbrück terecht.
Deze locatie is niet rolstoeltoegankelijk
Tweeboomlaan 155
Adjunct-gemeentearchitect Mechiel Wild kon aan de juiste stempels komen om onderduikers te voorzien van een valse identiteit. Zijn woning werd een doorgangshuis voor Joodse onderduikers. Zich bewust van het gevaar om gearresteerd te worden, had Mechiel altijd rattengif op zak, zodat hij niemand kon verraden.
Deze locatie is niet rolstoeltoegankelijk
Maelsonstraat 3
Robert van Venetië vertelt het verhaal van zijn oudtante, de ziekenhuisdirectrice Odile Moereels.
Deze locatie is rolstoeltoegankelijk
Grote Oost 6
De vriendinnen Aaf Dell en Dieuw van Vliet zorgden ervoor dat in ieder geval twintig Joodse onderduikers de oorlog hebben overleefd, onder wie een baby van enkele weken oud. De vriendinnen woonden in het conciërgehuis achter Grote Oost 6, het hoofdkwartier van de Duitse Wehrmacht.
Deze locatie is niet rolstoeltoegankelijk
Grote Oost 35
Op dit adres woonden Gré Visser en Jan Ruijter, voor wie het vanzelfsprekend was zich om andere mensen te bekommeren. Het is dan ook niet verwonderlijk dat het stel zich tijdens de bezetting inzette voor Joodse onderduikers. Het zijn er tientallen en dat kostte veel tijd en energie.
Deze locatie is niet rolstoeltoegankelijk
Kleine Oost 37
Met behulp van een paar PTT’ers en de diensttelefoon van het provinciaal elektriciteitsbedrijf kreeg het verzet de mogelijkheid om de Duitse autoriteiten in Hoorn af te luisteren. Zo wisten ze precies wanneer er arrestaties werden uitgevoerd of wie infiltranten waren.
Deze locatie is niet rolstoeltoegankelijk
Kerkplein 39
Georges Trigallez en zijn verloofde Henny Schat sloten zich tijdens de bezetting aan bij de Knokploeg Hoorn. Hij bracht wapens naar Amsterdam en zij was koerierster van illegale documenten. Georges was daarnaast betrokken bij de liquidatie van SS-Rottenführer George Herlee. Hun dochters Marly en Germaine vertellen over de dilemma’s waarvoor hun ouders gestaan hebben.
Deze locatie is niet rolstoeltoegankelijk
Grote Oost 53
Izaak Adriaans was een belangrijke steunpilaar van het verzet. Dankzij zijn goede relaties met de Duitsers kreeg hij regelmatig op voorhand te zien wie er gearresteerd zouden worden. Hierdoor slaagde hij erin honderden mensen voor hun arrestatie te behoeden.
Deze locatie is niet rolstoeltoegankelijk
Geldelozeweg 47
Wim Pommerel vertelt over het verzetswerk van zijn grootvader.
Deze locatie is niet rolstoeltoegankelijk
Met dank aan: Stichting Democratie & Media, Vfonds, de deelnemers van de VriendenLoterij, Provincie Noord-Holland en anonieme stichtingen
