Joods Museum opent magische tentoonstelling Abracadabra met Hans Klok

Hans Klok: ‘Ik ben trots dat het Joods Museum mijn grote voorgangers voorstelt in een magische tentoonstelling waarin niets is wat het lijkt!’

Abracadabra: Joods Museum Amsterdam kondigt magische nieuwe tentoonstelling aan met Hans Klok vanaf 25 september 2026

Golden Age of Magic

Goochelaars en illusionisten, ze zijn van alle tijden. Maar rond 1900 verandert er iets: goochelaars verlaten het marktplein en de kermis en gaan optreden in grote theaters. Met spetterende shows en spectaculaire acts worden ze de supersterren van hun tijd: de Golden Age of Magic is aangebroken. Het Joods Museum Amsterdam wijdt er een tentoonstelling aan: Abracadabra, te zien vanaf 25 september 2026 tot en met 29 maart 2027.

Joods talent op het toneel

Joodse illusionisten spelen een sleutelrol in de ontwikkeling van deze podiumkunst. Het artiestenvak biedt mogelijkheden voor Joden die dan nog van veel andere beroepen uitgesloten zijn: op het podium telt alleen talent! In Abracadabra ontmoet je iconische goochelaars als Harry Houdini, Horace Goldin en Alexander en Adelaide Herrmann.

Magisch Nederland

In het tweede deel van de tentoonstelling stap je de Nederlandse goochelwereld binnen, met in het middelpunt de familie Bamberg. Zes generaties lang zijn ze actief als goochelaars en belichamen zo de bloeitijd van het vak. Wat begon met simpele trucs op de kermis, groeide uit tot een groots theaterspektakel. Een verhaal dat zich vlakbij afspeelt: Vader Bamberg woonde op Nieuwe Amstelstraat 22, pal naast het synagogencomplex dat nu het Joods Museum is. Hier, in het hart van de oude Jodenbuurt, werd zijn wereldberoemde zoon Okito geboren. Je ontdekt ook Studio Larette, jarenlang de enige goochelwinkel van Nederland en het kloppende hart van de goochelscene.

Hans Klok: een eerbetoon aan zijn voorgangers

Voor Hans Klok is Abracadabra een persoonlijk eerbetoon aan de illusionisten die hem vormden. Als groot bewonderaar van deze grote namen treedt hij op als gids door hun wereld. Hij liet zich in zijn eigen shows inspireren door voorgangers als Houdini en een belangrijk deel van de tentoongestelde topstukken komt uit zijn eigen verzameling: van Okito’s duivenpan en verdwijnkist tot zeldzame familiefilmpjes van de Bambergs.

Emile Schrijver, directeur Joods Cultureel Kwartier: ‘Het is fascinerend hoe Joden keer op keer een belangrijke rol hebben gespeeld in vrije beroepen: beeldende kunst, literatuur, theater, variété, en dus ook het illusionisme. We kunnen niet wachten de werelden van Houdini, Okito en Professor Ben-Ali-Libi binnen te wandelen.’

Vrouwen aan de top

Goochelen is op het hoogtepunt van de Golden Age of Magic vooral een mannenzaak, maar in Abracadabra leer je de vrouwen kennen die op het podium of van achter de schermen de goochelwereld veranderden. Adelaide Herrmann verovert als ‘Queen of Magic’ de grootste theaters en vangt zelfs kogels op tussen haar tanden. Miss Blanche schittert in Europa met kaarten en brandende sigaretten, en Gloria Dea is de eerste goochelaar ooit op de beroemde Strip in Las Vegas.

Zelf aan de slag

Verdwijnen, ontsnappen, zweven, gevaarlijke illusies: hoe werkt dat? In de tentoonstelling neem je een kijkje achter de schermen. Je kunt ook zelf met deze trucs aan de slag: zaag je moeder door of laat je broertje verdwijnen. Hans Klok gaat je erbij helpen. Abracadabra is gemaakt voor jong en oud.

De schaduwkant

Abracadabra verzwijgt de schaduwkant niet: met de Jodenvervolging kwam een abrupt einde aan de bloeiende Joodse goocheltraditie in Nederland. De meeste artiesten werden vermoord. De tentoonstelling zet dit talent terug in het licht, zoals de geliefde Professor Ben-Ali-Libi, die met een handbeweging bloemen en duiven liet verschijnen. Hij, zijn vrouw en zijn dochter werden in 1943 vermoord. Zo is Abracadabra een ode aan de goochelkunst én aan wat door de oorlog verloren ging.

Persbijeenkomst

Op woensdag 23 september vindt van 10.00 tot 13.30 uur een speciale persbijeenkomst plaats in het Joods Museum.

Conservator Titia Zoeter introduceert de tentoonstelling en vertelt over de geschiedenis van Joodse goochelaars. Illusionist Hans Klok deelt zijn persoonlijke ervaringen en legt verbanden tussen historische illusies en zijn eigen werk. Jong goocheltalent Gianni Marsie demonstreert de interactieve illusies die bezoekers zelf kunnen uitproberen. Ontwerper Peter Vogel geeft daarbij een korte technische toelichting.

Na de rondleiding is er gelegenheid voor vragen, fotografie, video-opnamen en korte interviews. Het aantal plaatsen is beperkt. Aanmelden kan via doron.beuns@jck.nl.

Feestelijke opening

Op donderdag 24 september ben je ook van harte welkom bij de feestelijke opening van Abracadabra in het Joods Museum.

De inloop begint om 17.30 uur. Om 18.00 uur start het openingsprogramma met een welkomstwoord van Emile Schrijver en een toespraak van Hans Klok over de tentoonstelling, zijn vak en de grote illusionisten die hem voorgingen. Vanaf 18.30 uur kunnen gasten de tentoonstelling bezoeken. Het programma eindigt om 19.30 uur.

Belangstellenden kunnen zich voor de opening aanmelden via doron.beuns@jck.nl. Deelname is op basis van beschikbaarheid.